GreyOps
Insight · 27 oktober 2026

Over minions, colaflessen, onvindbare microfoons en muren met oren

  1. Over minions, colaflessen, onvindbare microfoons en muren met oren. Wat tegenstanders doen en hoe een elektronisch veiligheidsonderzoek EVO zich daarop richt. Daarboven twee politiefoto’s: een knuffelminion en een colafles, beide met een verborgen cameralens.
  2. Waarom deze gids? Eerst de tegenstander. Dan de meetapparatuur. Een EVO begint bij wat een tegenstander kan. Operationele details helpen tegenstanders detectie te ontwijken. Daarom: casussen met direct bruikbare vragen. Een EVO geeft vervolgens een feitelijk, onderbouwd beeld van je ruimte.
  3. Van buitenaf. De spion hoeft niet naar binnen. Twee via Telegram geronselde 17-jarige jongens liepen vorig jaar door Den Haag met een sniffer langs Europol, Eurojust en de Canadese ambassade. In Washington hackte de GRU een naburig bedrijf om vervolgens het target via wifi te hacken. EVO-vraag: welke signalen vanuit je gebouw zijn ook buiten op te vangen? Bron: NOS, 26 september 2025.
  4. Via toegang. Soms begint het bij de toegangspas. Een Russisch spionagenetwerk in Groot-Brittannië beschikte over toegangspassen, bezorguniformen en liet alledaagse voorwerpen met daarin camera’s achter. EVO-vraag: wie kan er binnenkomen en wanneer? Wie laat je onbegeleid werkzaamheden uitvoeren? Bron: Crown Prosecution Service.
  5. Insiderdreiging. Hij had geen valse toegangspas nodig. OpenAI vond een zelfontwikkelde recorder in de USB-poort van een vergaderscherm. Een medewerker wordt verdacht van plaatsing. Tot de overleggen met delegaties die in de betreffende ruimte werden gevoerd had hij geen toegang. EVO-vraag: wie heeft er toegang tot de ruimte en wanneer is de geplaatste apparatuur voor het laatst onderzocht op oneigenlijke toevoegingen? Bron: NOS, 14 oktober 2026. Beeld: camerabeeld uit de rechtbankstukken, met een rode cirkel om het gezicht van de verdachte achter het scherm.
  6. In een gemeenschappelijke ruimte. De camera zat niet in de vergaderkamer. In juni van dit jaar werd achter een plafondpaneel in een pantry van een overheidsgebouw een camera aangetroffen. In het gebouw werden onder andere gevoelige gesprekken over de omstreden Chinese mega-ambassade, en mogelijk kabelinterceptie-punt, in Londen gevoerd. EVO-vraag: eindigt de onderzoeksgrens realistisch wel bij de deur van de vergaderkamer? Bron: ITV News, 9 juni 2026.
  7. In de constructie. De muur luisterde jarenlang mee. Moskou, jaren ’60 tot ’80: in de muren van de Amerikaanse ambassade waren tientallen microfoons ingebouwd. Daarnaast ook allerlei losse diodes en metalen ter misleiding van sweeps. Dit alles werd pas bij de sloop van het pand vastgesteld. EVO-vraag: welke methoden pas je toe en op welke wijze, op basis van het dreigingsbeeld? Bron: Seattle Times, 18 juni 1990, en Wikipedia, Operation Monopoly. Beeld: een niet-heimelijke muurcamera.
  8. Historisch voorbeeld. Bijna niet te detecteren microfoon. De SRT107 is een bekend voorbeeld van een in ongerichte sweeps ondetecteerbare microfoon. Bedacht en ontwikkeld in Nederland: oude technologie die nu met regulier beschikbare middelen kleiner uitgevoerd kan worden. EVO-vraag: welke methodes zet je in en met welke diepgang, op basis van welk dreigingsbeeld? Bron: Crypto Museum. Foto: Crypto Museum.
  9. Ondanks controles. Gemist door de warmtebeeldcamera. Bij een Zwitsers bedrijf bleef een verborgen recorder ondanks herhaalde technische controles onopgemerkt. Een stukje zwart plakband, waar de andere onderdelen met kabelbinders vastzaten, leidde uiteindelijk tot de vondst. EVO-vraag: zijn naast technische controles ook visuele en fysieke inspecties uitgevoerd? Bron: Blick, 8 juni 2024.
  10. Zonder apparaat. Een lamp kan gesprekken verraden. Onderzoekers konden op basis van de trillingen op een eenvoudig peertje in een hanglamp vanaf 25 meter meeluisteren met gesprekken in de ruimte. Zonder aanwezigheid van heimelijke middelen. EVO-vraag: zijn ruimte en interieur afdoende meegewogen in dreigingsprofiel en scope? Bron: Nassi e.a., Ben-Gurion University en Weizmann Institute, 2020.
  11. De wending. Niet elke vondst is kwaadaardig. In Polen, 2024, werd vlak voor een kabinetsoverleg alarm geslagen over gevonden middelen. Later bleken het kabels van een oud omroepsysteem te zijn. Potentieel kunnen die wel misbruikt worden. EVO-vraag: een EVO geeft bruikbare duiding, risico’s en verklaringen, niet per se een vondst. Bron: Notes from Poland en RMF24, 7 mei 2024.
  12. Niet iedere dreiging laat een apparaat achter. En niet ieder verdacht apparaat is een dreiging. Een EVO begint bij wat je tegenstander kan en eindigt met een onderbouwd beeld van hoe weerbaar je omgeving daartegen is. GreyOps, de fysieke laatste meter in cybersecurity.

Bronnen

  1. NOS, 26 september 2025.
  2. Crown Prosecution Service.
  3. NOS, 14 oktober 2026; beeld uit de rechtbankstukken via The Register.
  4. ITV News, 10 juni 2026.
  5. The Seattle Times, 18 juni 1990.
  6. Crypto Museum, SRT-107.
  7. Blick, 8 juni 2024.
  8. Nassi e.a. (Ben-Gurion University en Weizmann Institute), 2020, via New Atlas.
  9. Notes from Poland en RMF24, 7 mei 2024.

Lees meer over onze EVO- en TSCM-sweeps.

Verder lezen

Geschreven door · Gepubliceerd